Shri Lakshmi, soms ook Laxmi of Mahalaxmi genoemd, is de Hindoeïstische godin van licht, rijkdom en geluk, schoonheid, moed, vruchtbaarheid en liefde.

Ze wordt binnen het Hindoeïsme als moeder van het universum beschouwd, en wordt vereerd tijdens het jaarlijkse lichtfeest Diwali.

Lakshmi vertoont opvallende gelijkenis met de godin Aphrodite uit de Griekse mythologie en Venus uit de Romeinse mythologie.

Alle drie de godinnen zijn geboren uit de oceaan, worden afgebeeld als jonge vrouwen en weerspiegelen geluk, schoonheid en vruchtbaarheid.

Lakshmi is de partner van Vishnu, de god van de bloei en instandhouding. Ze heeft verscheidene avatars, waaronder Sita (in welke vorm ze met Rama trouwde) en als Rukmini (met Krishna).

Laxmi wordt ook wel Sri Laksmi genoemd en heeft een aanzienlijke hoeveelheid van de mythologie en geschiedenis. Zij staat voor tien kwaliteiten en objecten, namelijk voedsel, koninklijke macht, universele soevereiniteit, kennis, heilige glans, fortuin, vrijgevigheid, en schoonheid. Zij zou geboren zijn uit een ascense van Prajapati.

In tegenstelling tot Saraswati, is Lakshmi meestal afgebeeld met veel rijke sieraden, veel goud en veel geld.

De betekenis van de godin Lakshmi is echter niet goed te begrijpen als wij de andere aspecten van de ‘Goddelijke Moeder’ er niet bij betrekken, namelijk Kali en Saraswati. Kali staat voor een krachtig, ogenschijnlijk gewelddadig aspect van de schepping: zij baart kinderen, maar verslindt ze ook weer. Wat moeten wij met dit beeld? Door middel van Kali wordt de schepping die van geboorte naar door beweegt, gestalte gegeven. Deze beweging is onlosmakelijk verbonden met onze schepping. Alles dat geboren wordt, tot bestaan komt, zal uiteindelijk sterven of eindigen. Een misschien moeilijke gedachte, maar een realiteit! In de Mahabharata, het grote Indiase epos, wordt op een bepaald moment aan de jonge kroonprins Yudhishthira gevraagd wat het meest verwonderlijke is in de wereld. Hij antwoordt dat het meest verwonderlijke in de wereld is dat de mensen keer op keer zien dat mensen sterven en naar het rijk van de dood verhuizen, maar toch doorgaan met te leven alsof zij het eeuwige leven hebben. Zo was het in lang vervlogen tijden, maar ook nu nog leven wij alsof wij het eeuwige leven hebben.

Kali staat voor het cyclische in de schepping. Leven kan bestaan, doordat andere wezens als het ware worden opgeofferd. Ons leven is niet ons bezit, maar wordt weer gebruikt om andere levensvormen mogelijk te maken, zowel materieel als spiritueel. Lakshmi verbeeldt de andere beweging in de schepping, namelijk de totale, onverwoestbare harmonie. Zij geeft; het effect is de beleving van rijkdom. St. Franciscus verwoordde het ooit zo: ‘het is in het geven dat wij ontvangen’. Als wij deze twee, ogenschijnlijk conflicterende bewegingen in de schepping waarnemen en doorgronden, dan verbinden wij ons als van zelf met het derde aspect van de ‘Goddelijke Moeder’, uitgebeeld door de godin Saraswati, de godin van de wijsheid, de taal en de muziek. Het is deze godin die de mens uittilt boven de wereld der dualiteit; het is de kennis die de mens verbindt met de schepping en zijn Schepper. De aanwijzing is niet dat de mens aan de fysieke schepping moet ontsnappen of de schepping moet verwerpen, absoluut niet! We dienen de ogenschijnlijke tegenstrijdige aspecten elkaar verbinden en met elkaar te laten versmelten. De meditatie op deze drie aspecten van de ‘Goddelijke Moeder’ is diep, veelomvattend en bijzonder inspirerend, niet alleen voor de Indiërs uit lang vervlogen tijden, maar ook voor Westerlingen, die putten uit een andere traditie.

De godin Lakshmi moet begrepen worden in samenhang met de andere aspecten van de’ Goddelijke Moeder’, pas dan krijgt zij haar diepe en serene betekenis. Dit is ook de betekenis van het jaarlijkse feest dat nog steeds gevierd wordt in India: de Navaratri, of de Negen dagen van de Goddelijke Moeder. De eerste drie dagen staan in het teken van Kali, de tweede drie dagen in het teken van Lakshmi en de laatste drie dagen in het teken van Saraswati. De tiende dag dient te worden gebruikt voor de vereniging van deze drie aspecten, zodat zij één en ondeelbaar worden.